גישה חופשית
הפרקטיקה של ציטוט היומיום: הציטוט כמעשה פוליטי בשירים של להקת הבילויים

הפרקטיקה של ציטוט היומיום: הציטוט כמעשה פוליטי בשירים של להקת הבילויים

גישה חופשית הורדה
  • תיאור

תיאור מוצר

הפרקטיקה של ציטוט היומיום: הציטוט כמעשה פוליטי בשירים של להקת הבילויים
עודד ארז

המאמר מציע תיאוריה פוליטית של פרקטיקת הציטוט דרך קריאה בשירים של להקת הבילויים. הפואטיקה של הבילויים מבוארת לאור מסורת ארוכה ומגוונת הנשקפת מכתביהם של מחברים שונים בני המאה העשרים, אשר ראו בציטוט מעשה חתרני החי במרחב שבין היומיומי, האסתטי והפוליטי. במרכזה של קריאה זאת נמצאת תיאוריית היומיום של מישל דה סרטו, על היחסים החדשים שהיא מנסחת בין פעילויות של צריכה וייצור, קריאה וכתיבה. במפגש בין התיאוריה של דה סרטו לבין הפואטיקה של הבילויים, מעשי הציטוט של הבילויים מופיעים כצורה אקטיבית של ״להסתדר עם מה שיש״ (בריקולאז') וכאופן של "התגוררות" בטקסט של התרבות העברית ובחיי היומיום העבריים. בעזרת ציטוטים מן היומיום הישראלי ומן התרבות העברית מחד גיסא, ובעזרת אפקטים של הומור ואירוניה מאידך גיסא, הבילויים משיגים אפקט של ניכור המבוסס על הפער בין הקונקרטיות של מה שמוכר מן החוויה הישראלית היומיומית לבין המלאכותיות של המעשה האמנותי. מתוקף השימוש המחולן בטקסטים קנוניים ובשבריהם כמו היו חפצי יומיום או חומרי גלם, ומתוקף ההתייחסות לחפצי היומיום ומרכיביו כאל דברים בני ציטוט – היומיום הישראלי מקבל מעמד של טקסט פתוח לקריאה מחודשת, והטקסטים הקנוניים של התרבות העברית מקבלים מעמד של ״דברים״ – אובייקטים הזמינים לשימוש פרקטי שאינו מקדש אותם. הפוטנציאל הפוליטי הזה של פעולת הציטוט מהווה גם נקודת מפגש בין התיאוריה של דה סרטו לבין הגותו של ולטר בנימין, שראה בציטוט כלי להחדרת העבר אל ההווה ופעולה שיש בה כוח ביקורתי המתגלה (בין השאר) במבנה הרטורי של האלגוריה. בעזרת רעיונות של בנימין וממשיכיו, המנסחים בהקשרים שונים את מאפייניו של הסימן האלגורי, ובמהלך הדיון בשירים של הבילויים, נחשפים הקשרים שבין הציטוט, היומיום, והאלגוריה.

The Practice of Quoting Everyday Life: Quotation as Political Praxis in the Songs of HaBiluim
Oded Erez

This article offers a political theory of the practice of quotation, through a reading of (and listening to) the songs of the Israeli rock band HaBiluim. It examines HaBiluim’s practice of quotation as part of a transgressive tradition explored by authors whose works straddle aesthetics, politics and the study of everyday life. Chief among these is Michel de Certeau’s theory of everyday life and his reformulation of production vs. consumption and reading vs. writing. Quotation emerges as a way of “making do” and of “dwelling,” in this case, within Hebrew culture: HaBiluim’s poetics consists of constant referencing of Israeli everyday culture and canonical texts, paired with effects of comedy and irony. Meaning thus emerges out of the discrepancy between the familiarity of Hebrew culture and the songs’ blatant artifice, which is in turn bestowed upon elements of the everyday, making them the object of a critical gaze. In this way, HaBiluim are able to push the boundaries of what is “quotable,” treating everyday life as text, while reifying canonical texts as “things” available for desacralized, practical use. As such, the author argues, the practice of quotation is intimately related to the rhetoric of allegory, as described in the works of Benjamin. He explores the relationship between quotation, the everyday and allegory by describing HaBiluim’s poetic mechanism, which he names “the practice of quoting everyday life.”

ممارسة الاقتباس في الحياة اليومية: الاقتباس بوصفه نشاطًا سياسيًا في أغاني الفرقة الموسيقية "هبيلوييم"
عوديد إيرز

تقترح المقالة نظرية سياسية خاصة باعتماد الاقتباس وذلك عبر قراءة أغاني الفرقة الموسيقية "هبيلوييم". توضح المقالة الأسس الشعرية المعتمدة في الفرقة في ضوء تراث تأويلي طويل ومتنوّع ينظر إلى الاقتباس بوصفه عملاً تآمريًا يعيش في الحيّز الفاصل بين الحياة اليومية والبُعدين الجمالي والسياسي. يقف في صلب هذه القراءة نظرية ميشيل دي سيرتو حول الحياة اليومية والعلاقات الجديدة التي تبلورها بين نشاطات الاستهلاك والإنتاج وبين القراءة والكتابة. إن الجمع بين نظرية دي سيرتو وبين التصوّرات الشعرية لهذه الفرقة الموسيقية يكشف عن أن اقتباسات هذه الفرقة الموسيقية تتجلّى بصورة نشطة في "المواءمة مع الوضع القائم" وبوصفها كذلك حالة "استفزاز" لنص الثقافة العبرية ولغة الحياة اليومية العبرية.
استنادًا إلى الاقتباس من الحياة اليومية الإسرائيلية والثقافة العبرية من طرف، ومن خلال الاستعانة بأوجه من الفكاهة والتهكّم من الطرف الآخر، تُنتج الفرقة الموسيقية غربة تستند إلى الفجوة بين الطابع الموضوعي النابع من التجربة الإسرائيلية اليومية وبين النشاط الفني المصطنع. إن الاستخدام المعلمن لنصوص رسمية معتمدة (canonical) وشذراتها وكأنها أشياءً يومية أو مواد خام، والنظرة إلى الأشياء اليومية وعناصرها بوصفها أشياءً مقتبسة، تمنح الحياة اليومية الإسرائيلية مكانة نصّ مفتوح لقراءة متجدّدة، بينما تحصل النصوص الرسمية المعتمدة في الثقافة العبرية على مكانة "تشييء" بوصفها أشياءً متاحة للاستخدام الفعلي بعيدة كل البعد عن النظر إليها بعين القدسية. إن هذه الطاقة السياسية القائمة النابعة من فعل الاقتباس هذا تشكّل نقطة لقاء بين نظرية دي سيرتو وبين فكر فولتير بنيامين، الذي اعتبر الاقتباس أداة لاستدخال الماضي إلى الحاضر وفعلاً يحتضن طاقة نقدية تتجلّى، من بين جملة الأشياء، في البناء الخطابي للأمثولة. اعتمادًا على أفكار بنيامين وتلاميذه – الذين يقومون في سياقات مختلفة على صياغة خصائص المؤشّر الأمثولي، وكذلك في معرض مناقشة أغاني هذه الفرقة الموسيقية – تتكشّف العلاقة الرابطة بين الاقتباس والحياة اليومية والأمثولة.

+ תקציר

הפרקטיקה של ציטוט היומיום: הציטוט כמעשה פוליטי בשירים של להקת הבילויים
עודד ארז

המאמר מציע תיאוריה פוליטית של פרקטיקת הציטוט דרך קריאה בשירים של להקת הבילויים. הפואטיקה של הבילויים מבוארת לאור מסורת ארוכה ומגוונת הנשקפת מכתביהם של מחברים שונים בני המאה העשרים, אשר ראו בציטוט מעשה חתרני החי במרחב שבין היומיומי, האסתטי והפוליטי. במרכזה של קריאה זאת נמצאת תיאוריית היומיום של מישל דה סרטו, על היחסים החדשים שהיא מנסחת בין פעילויות של צריכה וייצור, קריאה וכתיבה. במפגש בין התיאוריה של דה סרטו לבין הפואטיקה של הבילויים, מעשי הציטוט של הבילויים מופיעים כצורה אקטיבית של ״להסתדר עם מה שיש״ (בריקולאז') וכאופן של "התגוררות" בטקסט של התרבות העברית ובחיי היומיום העבריים. בעזרת ציטוטים מן היומיום הישראלי ומן התרבות העברית מחד גיסא, ובעזרת אפקטים של הומור ואירוניה מאידך גיסא, הבילויים משיגים אפקט של ניכור המבוסס על הפער בין הקונקרטיות של מה שמוכר מן החוויה הישראלית היומיומית לבין המלאכותיות של המעשה האמנותי. מתוקף השימוש המחולן בטקסטים קנוניים ובשבריהם כמו היו חפצי יומיום או חומרי גלם, ומתוקף ההתייחסות לחפצי היומיום ומרכיביו כאל דברים בני ציטוט – היומיום הישראלי מקבל מעמד של טקסט פתוח לקריאה מחודשת, והטקסטים הקנוניים של התרבות העברית מקבלים מעמד של ״דברים״ – אובייקטים הזמינים לשימוש פרקטי שאינו מקדש אותם. הפוטנציאל הפוליטי הזה של פעולת הציטוט מהווה גם נקודת מפגש בין התיאוריה של דה סרטו לבין הגותו של ולטר בנימין, שראה בציטוט כלי להחדרת העבר אל ההווה ופעולה שיש בה כוח ביקורתי המתגלה (בין השאר) במבנה הרטורי של האלגוריה. בעזרת רעיונות של בנימין וממשיכיו, המנסחים בהקשרים שונים את מאפייניו של הסימן האלגורי, ובמהלך הדיון בשירים של הבילויים, נחשפים הקשרים שבין הציטוט, היומיום, והאלגוריה.

+ English

The Practice of Quoting Everyday Life: Quotation as Political Praxis in the Songs of HaBiluim
Oded Erez

This article offers a political theory of the practice of quotation, through a reading of (and listening to) the songs of the Israeli rock band HaBiluim. It examines HaBiluim’s practice of quotation as part of a transgressive tradition explored by authors whose works straddle aesthetics, politics and the study of everyday life. Chief among these is Michel de Certeau’s theory of everyday life and his reformulation of production vs. consumption and reading vs. writing. Quotation emerges as a way of “making do” and of “dwelling,” in this case, within Hebrew culture: HaBiluim’s poetics consists of constant referencing of Israeli everyday culture and canonical texts, paired with effects of comedy and irony. Meaning thus emerges out of the discrepancy between the familiarity of Hebrew culture and the songs’ blatant artifice, which is in turn bestowed upon elements of the everyday, making them the object of a critical gaze. In this way, HaBiluim are able to push the boundaries of what is “quotable,” treating everyday life as text, while reifying canonical texts as “things” available for desacralized, practical use. As such, the author argues, the practice of quotation is intimately related to the rhetoric of allegory, as described in the works of Benjamin. He explores the relationship between quotation, the everyday and allegory by describing HaBiluim’s poetic mechanism, which he names “the practice of quoting everyday life.”

+ Arabic

ممارسة الاقتباس في الحياة اليومية: الاقتباس بوصفه نشاطًا سياسيًا في أغاني الفرقة الموسيقية "هبيلوييم"
عوديد إيرز

تقترح المقالة نظرية سياسية خاصة باعتماد الاقتباس وذلك عبر قراءة أغاني الفرقة الموسيقية "هبيلوييم". توضح المقالة الأسس الشعرية المعتمدة في الفرقة في ضوء تراث تأويلي طويل ومتنوّع ينظر إلى الاقتباس بوصفه عملاً تآمريًا يعيش في الحيّز الفاصل بين الحياة اليومية والبُعدين الجمالي والسياسي. يقف في صلب هذه القراءة نظرية ميشيل دي سيرتو حول الحياة اليومية والعلاقات الجديدة التي تبلورها بين نشاطات الاستهلاك والإنتاج وبين القراءة والكتابة. إن الجمع بين نظرية دي سيرتو وبين التصوّرات الشعرية لهذه الفرقة الموسيقية يكشف عن أن اقتباسات هذه الفرقة الموسيقية تتجلّى بصورة نشطة في "المواءمة مع الوضع القائم" وبوصفها كذلك حالة "استفزاز" لنص الثقافة العبرية ولغة الحياة اليومية العبرية.
استنادًا إلى الاقتباس من الحياة اليومية الإسرائيلية والثقافة العبرية من طرف، ومن خلال الاستعانة بأوجه من الفكاهة والتهكّم من الطرف الآخر، تُنتج الفرقة الموسيقية غربة تستند إلى الفجوة بين الطابع الموضوعي النابع من التجربة الإسرائيلية اليومية وبين النشاط الفني المصطنع. إن الاستخدام المعلمن لنصوص رسمية معتمدة (canonical) وشذراتها وكأنها أشياءً يومية أو مواد خام، والنظرة إلى الأشياء اليومية وعناصرها بوصفها أشياءً مقتبسة، تمنح الحياة اليومية الإسرائيلية مكانة نصّ مفتوح لقراءة متجدّدة، بينما تحصل النصوص الرسمية المعتمدة في الثقافة العبرية على مكانة "تشييء" بوصفها أشياءً متاحة للاستخدام الفعلي بعيدة كل البعد عن النظر إليها بعين القدسية. إن هذه الطاقة السياسية القائمة النابعة من فعل الاقتباس هذا تشكّل نقطة لقاء بين نظرية دي سيرتو وبين فكر فولتير بنيامين، الذي اعتبر الاقتباس أداة لاستدخال الماضي إلى الحاضر وفعلاً يحتضن طاقة نقدية تتجلّى، من بين جملة الأشياء، في البناء الخطابي للأمثولة. اعتمادًا على أفكار بنيامين وتلاميذه – الذين يقومون في سياقات مختلفة على صياغة خصائص المؤشّر الأمثولي، وكذلك في معرض مناقشة أغاني هذه الفرقة الموسيقية – تتكشّف العلاقة الرابطة بين الاقتباس والحياة اليومية والأمثولة.

נגישות
סגור סרגל נגישות